Máy bơm nước có nhiều mức công suất, phổ biến khoảng 0.5 đến 10 HP, lưu lượng 5 – 100 m³/h, cột áp 10 – 130 m tùy model. Đường kính ống hút và ống xả thường khoảng 27mm đến 90 mm, cần chọn phù hợp với lưu lượng và cột áp để hạn chế sự cố máy bơm nước trong quá trình vận hành. Thiết kế máy gồm động cơ, thân bơm, cánh bơm, trục, phớt, cửa hút và cửa xả, giúp hút nước và đẩy nước ra ổn định.
Sự cố máy bơm nước thường biểu hiện qua tình trạng máy không chạy, không lên nước, lưu lượng yếu, phát tiếng ồn hoặc rung bất thường. Nhận biết đúng dấu hiệu giúp xác định nguyên nhân và có hướng kiểm tra, xử lý phù hợp.
Một sự cố máy bơm nước thường gặp là motor đã được cấp điện nhưng không khởi động, có thể phát ra tiếng ù hoặc đứng yên. Trước tiên, cần ngắt nguồn điện rồi kiểm tra cánh quạt làm mát phía sau motor bằng tay hoặc tua vít.
Nếu cánh quạt khó xoay hoặc bị kẹt, có thể kiểm tra trục, cánh bơm và buồng bơm để loại bỏ bụi bẩn, dị vật hoặc tình trạng rỉ sét. Trường hợp cánh quạt quay bình thường nhưng motor vẫn không hoạt động, nên kiểm tra tụ điện và thay mới nếu tụ bị yếu hoặc hỏng, đồng thời chọn đúng thông số theo thiết kế của máy.
Sự cố máy bơm nước này thường xảy ra khi motor vẫn quay nhưng lượng nước bơm ra rất ít hoặc không có nước. Nguyên nhân có thể do đường ống hút bị lọt khí, van một chiều bị hỏng, đường ống tắc nghẽn hoặc buồng bơm chưa được mồi đủ nước.
Để khắc phục, hãy ngắt máy và kiểm tra các mối nối trên đường ống hút, xử lý những vị trí bị hở hoặc rò rỉ. Kiểm tra van một chiều và thay mới nếu van không còn kín. Đồng thời, cần loại bỏ khí trong đường ống, bổ sung nước mồi đầy buồng bơm rồi mới khởi động lại để kiểm tra khả năng hút và lưu lượng nước.
Một sự cố máy bơm nước dễ nhận biết là thiết bị phát ra tiếng kêu lớn, tiếng rít hoặc rung mạnh khi vận hành. Tình trạng này có thể liên quan đến vòng bi bị khô mỡ, mòn sau thời gian sử dụng hoặc máy được cố định chưa chắc chắn.
Trước tiên, hãy tắt máy và kiểm tra các bulong, ốc vít tại chân đế, sau đó siết chặt nếu bị lỏng. Nếu máy vẫn phát tiếng ồn sau khi cố định chắc chắn, cần kiểm tra vòng bi và trục quay. Trường hợp vòng bi bị khô mỡ có thể bổ sung chất bôi trơn phù hợp; nếu đã mòn hoặc hư hỏng thì nên thay mới để máy vận hành ổn định hơn.
Khi sự cố máy bơm nước xảy ra do ngập nước, cần ưu tiên ngắt điện và kiểm tra thiết bị trước khi vận hành lại. Có thể thực hiện theo các bước sau:
Cần kiểm tra điện áp, công suất, tần số và dòng điện theo đúng tem máy.
Nên lắp van phù hợp để thuận tiện đóng ngắt nước và bảo trì máy.
Nên hạn chế co, cút và đoạn gấp khúc để nước lưu thông tốt hơn.
Không nên tự ý giảm ống vì có thể làm giảm lưu lượng và tăng tổn thất áp suất.
Nên đặt theo thiết kế máy, trên nền chắc chắn, khô ráo và dễ bảo trì.
Các sự cố máy bơm nước như không chạy, không lên nước, chảy yếu, kêu to, rung lắc hoặc bị ngập nước cần được kiểm tra đúng nguyên nhân trước khi xử lý. Vệ sinh định kỳ, kiểm tra đường ống, nguồn điện và linh kiện giúp máy bơm hoạt động ổn định, an toàn và bền hơn.
